Prutsen in de polder (vervolg)
In november 2025 schreef ik Prutsen in de Polder met een SMR over hoe Opmeer, een kleine gemeente in de Westfriese polder, dacht middels kernenergie te kunnen ontsnappen aan regionale bestuurlijke afspraken over de energietransitie. Daarbij koos men een onhandige strategie en maakte men zich met een prutswerk-haalbaarheidsstudie over een Small Modular Reactor (SMR) belachelijk. Ik beschreef de bevreemdende bestuurlijke besluitvorming, en de fouten en onvolledigheden in de haalbaarheidsstudie. Ik schreef:
Cynisch, maar misschien heeft de gemeenteraad van Opmeer hiermee wel gekregen wat ze eigenlijk willen: Geen windenergie, geen zonne-energie, geen SMR. Gewoon die lastige energietransitie aan de Westfriese dorpen voorbij laten gaan; laat de anderen het maar opknappen.
Dat was een foutieve inschatting van mijn kant. Ze geven niet op in Opmeer!
Op 12 januari verscheen een bericht in het Noordhollands Dagblad "Opmeer met twee kandidaten in gesprek over het realiseren van een kleine kerncentrale". Uit dat bericht: "Het college besloot daarop om inhoudelijk te laten onderzoeken of deze partijen in aanmerking komen en aan de voorwaarden en wensen van de gemeente Opmeer voldoen."
Welk besluit van het college? In de besluitenlijsten van het college was hierover tot 19 januari niets terug te vinden. Er staat overigens überhaupt geen nieuwe informatie op het bestuurlijk informatiesysteem over kernenergie of SMR’s sinds september 2025, toen de haalbaarheidsstudie werd gepubliceerd. Ook de themapagina bevat geen nieuws. Er is bovendien geen presentatie of verslag te vinden van de informatiebijeenkomst naar aanleiding van de studie.
Bij de ingekomen stukken staat wel een brief van WISE, die aan veel gemeenten is gestuurd met een uitnodiging voor deelname aan een webinar over SMR’s. Uiteraard zijn zij, in lijn met hun missie, tegenstander van kernenergie, en niet verbazingwekkend staat de status op ter kennisname afdoen. Zelfs in de raadinformatiebrief over het 380kV NNHN-project en het VAWOZ-programma, de twee grootste energie-infrastructuurprojecten in de provincie, wordt met geen woord gerept over een SMR, terwijl daar toch echt wel een relatie bestaat.
Maar dan, in de besluitenlijst van het college van 16 december (pas gepubliceerd op 19 januari):
Op 14 oktober 2025 heeft het college de Bestuursopdracht SMR vervolgtraject vastgesteld. Dit onderzoek volgt op het eerder uitgevoerde haalbaarheidsonderzoek voor de vestiging van een SMR in Opmeer. Hoewel in de bestuursopdracht voornamelijk werd gefocust op het onderzoeken van de voorgestelde vervolgstappen uit het eerste onderzoek, bleek dat zich twee initiatiefnemers meldden die een SMR ontwikkelen die past bij de omvang en energievraag van Opmeer. Allseas Group S.A. wordt benoemd als voorkeurspartner om in het eerste kwartaal van 2026 een intentieovereenkomst mee aan te gaan ten behoeve van het realiseren van een MR.
Besluit: Het voorstel aan te houden tot de collegevergadering van 6 januari 2026.
Dus: nog geen besluit. Lokale media hebben blijkbaar, net als het lokale bestuur, een kwaliteitsprobleem. En, er moet zijn gelekt, want de besluitenlijst was nog niet openbaar toen het artikel verscheen en er is geen persbericht te vinden (wat ook vreemd zou zijn want niemand doet een persbericht over een aangehouden collegebesluit). Daar zou ik als raad wel wat van vinden.
Op 21 januari volgde een nog een artikel in dezelfde krant: Kleine kernreactor op West-Friese grond lijkt stapje dichterbij. Opmeer vindt bedrijf dat hier een SMR wil realiseren. Hierin wordt beschreven dat onderhandelt wordt over een intentieovereenkomst:
Het op papier zetten van voorwaarden en afspraken is nodig voor het verkrijgen van een veiligheidscertificaat. Die kan een bedrijf pas bij het Rijk aanvragen, als een gemeente serieus interesse heeft.
Volgens mij is dat niet waarvoor een intentieovereenkomst afgesloten wordt, en het lijkt mij sterk dat een intentieovereenkomst leidt tot een veiligheidscertificaat. Dat is toch echt iets ingewikkelder. Bewijs van serieus interesse lijkt mij geen afdoende onderbouwing. Zulke artikelen zonder reflectie en onderzoek helpen niet in de publieke discussie rond kernenergie en SMR's.
In het krantenartikel wordt ook aangekondigd dat op 10 februari een informatieavond gehouden wordt. Dan worden de raadsleden en andere geïnteresseerden bijgepraat over de ontwikkelingen. Dus de raad wordt niet zelf formeel geïnformeerd maar mag bij een bewonersbijeenkomst aansluiten? Ook daar zou ik als raad wat van vinden. Uiteraard staat deze bijeenkomst niet in het bestuurlijk informatiesysteem ondanks dat het ook voor raadsleden bedoeld is, en de themapagina rept ook met geen woord hierover.
Het pruttelt dus door met het prutsen in de polder. Ik ben heel benieuwd naar de verkiezingsprogramma’s van de partijen in Opmeer. De combinatie van zwakke lokale media en prutsend lokaal bestuur vind ik echter erg zorgwekkend. De inwoners, de raad, en de energietransitie verdienen beter!